Mikołaj Kopernik | www.torun.pl

Serduszko w kolorze ukraińskiej flagi - niebieski i żółty, poziomy pas.

Flaga Unii Europejskiej. Żółte gwiazdki ułożone w okrąg na niebieskim tle. Pod flagą napis Unia Europejska.

Turystyka

Mikołaj Kopernik

Twarz Mikołaja Kopernika i napis: 550. rocznica urodzin Mikołaja Kopernika.

Mikołaj Kopernik - najsłynniejszy i najwybitniejszy mieszkaniec Torunia urodził się tu 19 lutego 1473 roku przy ulicy świętej Anny. Dzisiaj to ulica Kopernika 17, a w budynku mieści się jego muzeum.

Mikołaj Kopernik, ze zbiorów Muzeum Okręgowego w Toruniu

Sława Kopernika związana jest z opracowaną przez niego astronomiczną teorią heliocentryczną. Zapewniła ona Kopernikowi miejsce w gronie najwybitniejszych naukowców w dziejach ludzkości. W mieście swoich narodzin Kopernik został ochrzczony (w ówczesnym kościele parafialnym, a dzisiejszej katedrze św. Janów), spędził dzieciństwo i część swojej młodości.

Rodzice astronoma, Barbara i Mikołaj, mieli czworo dzieci: Andrzeja, Mikołaja, Barbarę i Katarzynę. Początek dzieciństwa Mikołaj spędził prawdopodobnie w domu przy Rynku Staromiejskim 36 (obecny Powszechny Dom Towarowy). Po śmierci ojca, Mikołaja, osłabła pozycja materialna jego rodziny i opiekę nad nią objął zamożny wuj, biskup Łukasz Watzenrode. Edukację Mikołaj rozpoczął w szkole miejskiej przy kościele św. Jana (róg ulicy Łaziennej i św. Jana). Zdobyte tam solidne podstawy umożliwiły mu kontynuowanie nauki. Podjął wówczas studia na uniwersyteckim wydziale sztuk wyzwolonych. W 1491 roku, w wieku 18 lat, Mikołaj pod wpływem wuja Watzenrode rozpoczął studia na Wszechnicy Krakowskiej. Opuścił wtedy rodzinne miasto, ale nigdy nie zapomniał swojego pochodzenia.

W czasie czterech lat spędzonych na krakowskiej uczelni Mikołaj zetknął się z wieloma dyscyplinami nauki i słuchał wykładów wielu wielkich uczonych. Między innymi z gramatyki, z retoryki, z poetyki, a także z astronomii, która w znaczny sposób wpłynęła na jego dalsze życie. Dzięki tym zajęciom poznawał wszelkie tajemnice astronomii i możliwe, że to właśnie w tym czasie w umyśle Mikołaja zrodziła się koncepcja teorii budowy świata odmienna od powszechnie wówczas uznawanej.

Jesienią 1495 roku udał się na Warmię do Fromborka, gdzie z pomocą wuja miał objąć godność kanonika kapituły przy tamtejszej katedrze. Jednak już po roku 1496 wyruszył do Italii i rozpoczął studia na uniwersytecie w Bolonii. Oprócz nauk prawniczych przeprowadził tam samodzielne, pierwsze obserwacje astronomiczne. Dzięki nauce języka greckiego mógł ponadto korzystać z oryginalnych tekstów starożytnych uczonych w rozwijaniu swojej pasji. W 1500 roku przebywał w Rzymie, gdzie nadal kontynuował obserwacje astronomiczne, a także praktykował przy kurii papieskiej prawo kościelne. W 1501 roku po powrocie do Fromborka Kopernik uzyskał pozwolenie kapituły warmińskiej na kontynuacje studiów medycznych w Padwie. Doskonalił tam język grecki i nadal poszerzał swoją wiedzę astronomiczną. W 1503 roku zdobył doktorat z prawa kanonicznego w Ferrarze.

Jesienią 1503 roku powrócił na Warmię do Lidzbarka, gdzie przez kilka lat przebywał na dworze biskupa Watzenrodego. Podróżował z nim wówczas na zjazdy stanów Prus Królewskich oraz spotkania z królami polskimi. Już w Lidzbarku około 1507 roku Kopernik opracował pierwszy szkic heliocentryczny budowy świata (tzw. Komentarzyk). Zawierał on tezy o potrójnym ruchu Ziemi i wysuwał Słońce na pierwszy plan we wszechświecie.

Po 1510 roku Kopernik wyjechał do Fromborka, gdzie zrezygnował z większej kariery kościelno-politycznej, a poświęcił się astronomii. W zaciszu swojego domu i na jednej z wież przy warowni fromborskiej prowadził obserwacje astronomiczne. Jednak po śmierci wuja biskupa Watzenrodego nie miał już zbyt wiele czasu na prace naukowe, gdyż pełnił wówczas wiele odpowiedzialnych funkcji administracyjnych, na przykład kanclerza kapituły. Jako kanonik warmiński piastujący różne stanowiska w administracji biskupstwa zajmował się również sprawami związanymi z obronnością Olsztyna. Pisał też rozprawy ekonomiczne i udzielał rad królowi polskiemu w sprawach związanych z obiegiem pieniężnym.

W ówczesnych czasach stosunki monetarne były skomplikowane z powodu istnienia 4 mennic: w Toruniu, Elblągu, Gdańsku i Królewcu. Częstą praktyką było przetapianie dobrej monety na gorszą, z czego ogromne korzyści czerpały nie tylko wymienione miasta, ale również zakon krzyżacki. Aby temu przeciwdziałać, Mikołaj Kopernik napisał i wygłosił na sejmiku pruskim, który odbył się w okresie od 17 do 21 marca 1522 roku w Grudziądzu, traktat o sposobie bicia pieniędzy pt. "Modus cudendi monetam". Najwięcej jednak czasu poświęcał swojemu wielkiemu dziełu astronomicznemu, do którego zbierał dane prowadząc obserwacje w Olsztynie i Fromborku oraz z literatury krytycznie przez niego ocenianej. Popierał i ciągle wzbogacał wieloma twierdzeniami swoją teorię heliocentryczną.

Schgemat Układu Słonecznego - jedna z kart De Revolutionibus...

Pierwsza redakcja dzieła "De Revolutionibus Orbium Coelestium" ("O obrotach Sfer Niebieskich") była już gotowa w 1530 roku, jednak z obawy o reakcje władz kościelnych Kopernik nie chciał jej publicznie ogłosić. Jedynie przybycie do Fromborka młodego profesora matematyki Jerzego Joachima Retyka, który był zwolennikiem poglądów Kopernika, skłoniło astronoma do opublikowania dzieła. Ostatecznie drukiem ukazało się ono w marcu 1543 roku. Przedstawiało w racjonalny sposób rzeczywiste istnienie świata i miało spowodować przewrót w poglądach na budowę wszechświata. Jednak pod koniec 1542 roku Kopernik ciężko zachorował (wylew krwi i paraliż prawego boku) i nie mógł nawet oglądać swojego wydrukowanego dzieła.

24 maja 1543 roku Kopernik zmarł we Fromborku i został pochowany w tamtejszej katedrze. W 1853 roku w Toruniu wzniesiono pomnik ku czci wielkiego astronoma, a ulicę, przy której się urodził, nazwano jego imieniem. Imię wielkiego astronoma nosi jedna z najlepszych polskich uczelni: Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu oraz producent najsłynniejszych ciastek polskich: toruńskich pierników - Fabryka Cukiernicza "Kopernik" w Toruniu.


Warto zobaczyć:


Czytaj też:

Najczęściej czytane aktualności

  • Na zdjęciu: znak drogowy - rondo, w tle widać maszyny rolnicze
    20 lutego 2024 r. w godzinach porannych rozpoczął się protest rolników – są utrudnienia na drogach wjazdowych do i wyjazdowych z Torunia. O przebiegu akcji będziemy informować na bieżąco.
  • Kolejny protest rolników
    Drogi, Miasto
    Od 20 lutego 2024 r. od godzin porannych bardzo duże ograniczenia w dojeździe do i wyjeździe z Torunia na większości dróg - rozpoczyna się kolejny protest rolników.
  • Miasto
    We wtorek 20 lutego 2024 r. prezydent Michał Zaleski wraz z urzędnikami spotkał się w Szkole Podstawowej nr 10 im. Komisji Edukacji Narodowej przy ul. Bażyńskich 30/36 z mieszkańcami Okręgu Jakubskie-Mokre. Było to dziewiąte z trzynastu zaplanowanych spotkań.
  • Na zdjęciu: prezydent Michał Zaleski stoi w otoczeniu kobiet i mężczyzn - przewodników
    Miasto
    W Dworze Artusa prezydent Michał Zaleski spotkał się z toruńskimi przewodnikami, by w dniu ich święta podziękować za krzewienie wiedzy o naszym mieście i jego historii i zabytkach.
  • Plakat: Kongres Afrykanistyczny w Toruniu
    Biznes, Miasto
    Na I Kongres Afrykanistyczny w Toruniu przyjadą dyplomaci z kilku państw afrykańskich oraz ludzie biznesu, nauki i kultury. Na wydarzenie zapraszają Katedra Systemów Politycznych Wydziału Politologii i Nauk o Bezpieczeństwie UMK oraz Ośrodek Studiów Wschodnich i Afrykańskich. Kongres potrwa od 21 do 23 lutego 2024 roku.
  • Kultura, Miasto
    W dniach 23-25 lutego 2024 r. (piątek-niedziela) średniowieczne mury Zamku Krzyżackiego w Toruniu zamienią się w magiczną, bajkową krainę, pełną tajemnic i zaczarowanych stworzeń.
  • 21 lutego obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Przewodnika Turystycznego. Z tej okazji życzenia toruńskim przewodniczkom i przewodnikom składa prezydent Michał Zaleski.
  • W Toruniu trwa sukcesywna realizacja Programu Opieki nad Zwierzętami Bezdomnymi. Sprawozdanie z wynikających z tego dokumentu działań za ubiegły rok dostarcza nam spojrzenia na osiągnięcia w tym zakresie, ale także pokazuje wyzwania, którym Miasto musi sprostać.
  • 24 lutego 2024 r. w Toruniu odbędzie się Maraton Solidarności "Flaga życia" upamiętniający drugą rocznicę pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę oraz dziesiątą rocznicę agresji zbrojnej na terytorium Ukrainy.
  • Miejski Zarząd Dróg w Toruniu prowadzi pozimowe łatanie ubytków w drogach. W najbliższy czwartek 22 lutego 2024 r. duży zakres robót zostanie wykonany na Szosie Bydgoskiej.
  • O 300% przebito cenę wywoławczą w przetargu na sprzedaż nieruchomości na Jakubskim Przedmieściu w Toruniu. Działka pod zabudowę wielorodzinną i usługi została wylicytowana za 20 050 000 zł. Cena wywoławcza wynosiła 5 000 000 zł.
  • Swój wygląd zmienia ulica Olęderska, położona w południowo-wschodniej części miasta, na obszarze szybko rozwijających się terenów inwestycyjnych.
  • 20 lutego 2024 r. władze samorządowe Torunia spotkały się w Collegium Maximum z władzami rektorskimi Uniwersytetu Mikołaja Kopernika. Tematem rozmów była szeroko pojęta współpraca miasta z uczelnią i społecznością uniwersytecką.
  • Atrakcyjna działka inwestycyjna w północnym Toruniu idzie pod młotek. W miejskim katalogu ofert dla biznesu znalazła się nieruchomość przy ul. Grudziądzkiej 194. Teren w sąsiedztwie drogi krajowej nr 91, nieopodal Centralnego Cmentarza Komunalnego, wyceniono na 5 000 000 zł.