Toruński Anioł | www.torun.pl

Turystyka

Toruński Anioł

Toruń pod opieką anioła
Anioł jest elementem wyróżniającym herb Torunia spośród znaków heraldycznych innych polskich miast. Sylwetka anioła pojawiła się w toruńskim herbie po zakończeniu wojny trzynastoletniej w XV wieku i przetrwała do naszych czasów. Dzięki temu anioł jest jednym z najważniejszych symboli Torunia.

Toruński anioł - herb miasta zdobiący wejście do toruńskiego ratusza

Postać anioła nie była wykorzystywana w toruńskich znakach miejskich od początków miasta, to jest od momentu założenia Torunia przez Krzyżaków w 1233 r. Najstarsza, inspirowana obecnością w mieście Krzyżaków, pieczęć toruńska (nazywaną Maryjną, z Madonną lub wielką) przedstawiała dwie okrągłe baszty z bramą pośrodku. W łuku bramy na tronie siedziała Matka Boska z Dzieciątkiem. Madonna z pieczęci była ubrana w welon, na głowie miała koronę z trzech lilii, a na piersiach zawieszony medalion. Pieczęć ta służyła do oznaczania ważnych dokumentów. Jej odcisk znalazł się np. na słynnym traktacie pokojowym zawartym w Toruniu w 1411 r. po bitwie grunwaldzkiej, ale również na dokumencie potwierdzającym przyłączenie się Torunia do Związku Pruskiego w 1440 r. Ostatni raz użyto jej jednak w XX wieku - opieczętowano nią dokument nadania marszałkowi Edwardowi Rydzowi-Śmigłemu honorowego obywatelstwa Torunia.

Administracyjne związki z Krzyżakami Toruń zerwał w 1454 r. Oddanie hołdu przez mieszczan ziemi chełmińskiej w Toruniu królowi Kazimierzowi Jagiellończykowi oznaczało faktyczną inkorporację miasta w granice Rzeczypospolitej. Inkorporacja i wojna trzynastoletnia, która po niej nastąpiła, zdecydowały o konieczności używania nowych znaków herbowych i pieczęci.

Pierwszy dokument z nową pieczęcią został wydany w Toruniu w styczniu 1470 r. Po raz pierwszy pojawił się na niej motyw anioła toruńskiego, podtrzymującego używaną wcześniej tarczę herbową, na której przedstawiano trzy miejskie baszty z uchyloną bramą pośrodku. Wprowadzenie anioła do herbu Torunia w kontekście długotrwałej i bardzo obciążającej dla miasta wojny tłumaczy się wolą odwołania się mieszkańców do boskiej pomocy. Pod koniec XV wieku wprowadzono nową wersję pieczęci, na której toruński anioł zmienił nieco swoją pozycję: przedstawiono go w pozycji klęczącej i lekko pochylonej nad trzymaną przez niego tarczą. Anioł w tej wersji pieczęci znajdował się przez ponad 300 lat.

Anioł toruński pojawiał się również na pieczęciach Magistratu Miasta Głównego Torunia w okresie Księstwa Warszawskiego, a także w okresie rozbiorów w XIX wieku. Anioł pilnował miasta również w okresie dwudziestolecia międzywojennego. W 1936 r. minister spraw wewnętrznych zatwierdził herb Torunia, w którym „tarczę herbową trzyma klęczący anioł w szacie błękitnej ze skrzydłami srebrnemi. Włosy anioła czarne, twarz i ręce barwy naturalnej”. Anioł z toruńskiego herbu został jednak usunięty po II wojnie światowej. Na szczęście powrócił na swoje miejsce pod koniec grudnia 1991 r.

Dziś toruński anioł strzeże jak w przeszłości całego Torunia. Jego wizerunek obecny jest zwłaszcza na toruńskiej starówce. Znajduje się m.in. na szczycie budynku w Łuku Cezara, na fasadzie Dworu Artusa, nad bramą Ratusza Staromiejskiego czy w witrażu nad wejściem do głównego budynku Urzędu Miasta Torunia.


Czytaj też:

Najczęściej czytane aktualności

  • Na zdjęciu ekran komputera, na nim laska przewodniczącego Rady Miasta
    Koronawirus, Miasto
    W czwartek 17 czerwca 2021 roku o godz. 10:00 rozpocznie się 31. sesja Rady Miasta Torunia. Obrady odbędą się w trybie zdalnym i będą transmitowane w BIP-ie i serwisie YouTube.
  • Widok z lotu ptaka na starówkę i przebudowywany most Piłsudskiego w Toruniu
    Drogi, Inwestycje
    15/16 czerwca czekają nas kolejne nocne prace na moście drogowym im. marsz .J. Piłsudskiego w Toruniu.
  • plakat festiwalu
    Kultura, Miasto
    Do Maroko, Kolumbii i Gruzji będzie można się wybrać uczestnicząc w trzeciej edycji Festiwalu Kultury Podróży ŚwiatoPogląd. Odbędzie się on 18-20 czerwca 2021 r. w Dworze Artusa.
  • Goście uroczystości przy słoweńskim ulu, fot. Wojtek Szabelski
    Eko, Miasto
    W pasiece w Grębocinie stanął kolorowy ul ze Słowenii. Tak zaprzyjaźniony z Polską kraj podzielił się z mieszkańcami Torunia i okolicy swoim doświadczeniem w hodowli pszczół.
  • Grafika epidemiczna dla Torunia
    Koronawirus, Miasto
    W ciągu ostatniej doby nie potwierdzono w Toruniu żadnego przypadku zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2. Nie odnotowano także ofiar śmiertelnych w wyniku COVID-19.
  • Herb miasta Torunia z aniołem
    Miasto
    Prezydent Miasta Torunia ogłasza publiczny nabór na wolne kierownicze stanowisko urzędnicze Dyrektora Wydziału Ochrony Ludności Urzędu Miasta Torunia. Termin składania ofert upływa 25 czerwca 2021 r.
  • 793 zaszczepionych w trzech punktach tymczasowych to bilans szczepień przeciwko koronawirusowi w drugi weekend czerwca w Toruniu.
  • Dlaczego dziki pojawiły się w Toruniu? Co sprawia, że dobrze czują się w naszym mieście? Jakie błędy popełniamy w kontaktach z dzikami? Odpowiada ekspert z Naczelnej Rady Łowieckiej.
  • Torunianie licznie wzięli udział w akcji "Toruń na rowery" i kręcili kilometry w rywalizacji o Puchar Rowerowej Stolicy Polski.
  • Chwilowy problem z systemem elektronicznej rejestracji klientów w kompleksie basenowym przy ul. Bażyńskich został usunięty. Obecnie obiekt pracuje normalnie.
  • W ciągu ostatniej doby potwierdzono w Toruniu 1 przypadek zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2. Nie odnotowano ofiar śmiertelnych.
  • 319 osób zgłosiło się do punktu w toruńskiej galerii Plaza i przyjęło szczepionkę przeciw koronawirusowi. W niedzielę, 13 czerwca 2021 r. na chętnych czekamy na dziedzińcu Ratusza Staromiejskiego i w Miejskiej Przychodni Specjalistycznej.
  • Na 13 czerwca 2021 r. zaplanowano drugi i ostatni dzień pikniku w Muzeum Twierdzy Toruń. Po deszczowej sobocie, niedziela zapowiada się ciepła i bez opadów. Zapraszamy!
  • W Toruniu w ciągu ostatniej doby potwierdzono 3 przypadki zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2. Nie odnotowano ofiar śmiertelnych.