Toruński Anioł | www.torun.pl

Turystyka

Toruński Anioł

Toruń pod opieką anioła
Anioł jest elementem wyróżniającym herb Torunia spośród znaków heraldycznych innych polskich miast. Sylwetka anioła pojawiła się w toruńskim herbie po zakończeniu wojny trzynastoletniej w XV wieku i przetrwała do naszych czasów. Dzięki temu anioł jest jednym z najważniejszych symboli Torunia.

Toruński anioł - herb miasta zdobiący wejście do toruńskiego ratusza

Postać anioła nie była wykorzystywana w toruńskich znakach miejskich od początków miasta, to jest od momentu założenia Torunia przez Krzyżaków w 1233 r. Najstarsza, inspirowana obecnością w mieście Krzyżaków, pieczęć toruńska (nazywaną Maryjną, z Madonną lub wielką) przedstawiała dwie okrągłe baszty z bramą pośrodku. W łuku bramy na tronie siedziała Matka Boska z Dzieciątkiem. Madonna z pieczęci była ubrana w welon, na głowie miała koronę z trzech lilii, a na piersiach zawieszony medalion. Pieczęć ta służyła do oznaczania ważnych dokumentów. Jej odcisk znalazł się np. na słynnym traktacie pokojowym zawartym w Toruniu w 1411 r. po bitwie grunwaldzkiej, ale również na dokumencie potwierdzającym przyłączenie się Torunia do Związku Pruskiego w 1440 r. Ostatni raz użyto jej jednak w XX wieku - opieczętowano nią dokument nadania marszałkowi Edwardowi Rydzowi-Śmigłemu honorowego obywatelstwa Torunia.

Administracyjne związki z Krzyżakami Toruń zerwał w 1454 r. Oddanie hołdu przez mieszczan ziemi chełmińskiej w Toruniu królowi Kazimierzowi Jagiellończykowi oznaczało faktyczną inkorporację miasta w granice Rzeczypospolitej. Inkorporacja i wojna trzynastoletnia, która po niej nastąpiła, zdecydowały o konieczności używania nowych znaków herbowych i pieczęci.

Pierwszy dokument z nową pieczęcią został wydany w Toruniu w styczniu 1470 r. Po raz pierwszy pojawił się na niej motyw anioła toruńskiego, podtrzymującego używaną wcześniej tarczę herbową, na której przedstawiano trzy miejskie baszty z uchyloną bramą pośrodku. Wprowadzenie anioła do herbu Torunia w kontekście długotrwałej i bardzo obciążającej dla miasta wojny tłumaczy się wolą odwołania się mieszkańców do boskiej pomocy. Pod koniec XV wieku wprowadzono nową wersję pieczęci, na której toruński anioł zmienił nieco swoją pozycję: przedstawiono go w pozycji klęczącej i lekko pochylonej nad trzymaną przez niego tarczą. Anioł w tej wersji pieczęci znajdował się przez ponad 300 lat.

Anioł toruński pojawiał się również na pieczęciach Magistratu Miasta Głównego Torunia w okresie Księstwa Warszawskiego, a także w okresie rozbiorów w XIX wieku. Anioł pilnował miasta również w okresie dwudziestolecia międzywojennego. W 1936 r. minister spraw wewnętrznych zatwierdził herb Torunia, w którym „tarczę herbową trzyma klęczący anioł w szacie błękitnej ze skrzydłami srebrnemi. Włosy anioła czarne, twarz i ręce barwy naturalnej”. Anioł z toruńskiego herbu został jednak usunięty po II wojnie światowej. Na szczęście powrócił na swoje miejsce pod koniec grudnia 1991 r.

Dziś toruński anioł strzeże jak w przeszłości całego Torunia. Jego wizerunek obecny jest zwłaszcza na toruńskiej starówce. Znajduje się m.in. na szczycie budynku w Łuku Cezara, na fasadzie Dworu Artusa, nad bramą Ratusza Staromiejskiego czy w witrażu nad wejściem do głównego budynku Urzędu Miasta Torunia.


Czytaj też:

Najczęściej czytane aktualności

  • logo SGO
    Eko, Miasto
    Od 1 stycznia 2021 r. wchodzi ustawowy obowiązek selektywnej zbiórki odpadów. Poprawne segregowanie śmieci będzie kontrolowane przez Miejskie Przedsiębiorstwo Oczyszczania.
  • plakat akcji Czytaj PL
    Kultura, Miasto
    Powoli dobiega akcja Czytaj PL, w której od kilku lat bierze udział także Toruń. Na finał, w weekend 27-29 listopada 2020 r., rusza #znowuczytamchallenge - inicjatywa mająca za zadanie zaktywizowanie wszystkich czytających.
  • Na zdjęciu widać młodych zawodników pokazujących swoje medale i dyplomy
    Miasto, Sport
    Toruński Klub Sportowy Centuria wrócił ze świetnymi wynikami z Międzywojewódzkich Mistrzostw Młodzików strefy B, które odbyły się 21 listopada 2020 r. w Bydgoszczy.
  • Zbliżenie na nakładkę z logo roweru miejskiego Torvelo
    Drogi, Miasto
    Prawie 300 tysięcy razy wypożyczane były rowery z miejskiego systemu Torvelo od początku jego funkcjonowania w 2019 r.
  • Podczas zawodów lekkoatletycznych odbywa się bieg przez płotki - widać zawodników w trakcie skoku, w tle trybuny pełne kibiców
    Miasto, Sport
    Światowa Federacja Lekkoatletyczna ogłosiła wstępny kalendarz Diamentowej Ligi na sezon 2021 oraz imprez zaliczanych do World Athletics Indoor Tour 2021, czyli halowego odpowiednika. Nie zabrakło w tym gronie siódmego mityngu Copernicus Cup Toruń 2021.
  • prezydent Michał zaleski ze statuetką HIT i dyplomem
    Miasto
    Prezydent Michał Zaleski otrzymał Honorowy Tytuł "HIT Promocji Regionu". W imieniu organizatorów konkursu wyróżnienie wręczył laureatowi 23 listopada 2020 w Urzędzie Miasta Romuald Mencel.
  • 152 nowe przypadki zachorowań z powodu koronawirusa potwierdzono 25 listopada 2020 r. w Toruniu - podaje gov.pl - Serwis Rzeczypospolitej Polskiej.
  • Na moście Piłsudskiego trwa frezowanie starej nawierzchni i przygotowanie do zaplanowanej na przyszły tydzień naprawy betonowej płyty obiektu.
  • Pilnuj swoich spraw. Chroń majątek. Porozmawiaj o tym z notariuszem – to temat przewodni 11. edycji Dnia Otwartego Notariatu, który przypada 28 listopada 2020 r.
  • Na szczycie budynku przy ul. Reja 25 powstaje mural upamiętniający Grzegorza Ciechowskiego. Jego inicjatorką jest wdowa po zmarłym w 2001 r. muzyku Anna Skrobiszewska.
  • 25 listopada obchodzimy Dzień Tramwajarza. Święto tramwajarzy znane jest jako „Katarzynka”, gdyż wypada w dzień św. Katarzyny - patronki kolejarzy i przewoźników.
  • 5 marca 2021 roku w Toruniu rozpoczną się Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkiej Atletyce. Ruszyło wielkie odliczanie! Do startu jednej z największych imprez lekkoatletycznych na starym kontynencie pozostało dokładnie 100 dni!
  • Powiatowy Urząd Pracy dla Miasta Torunia informuje o możliwości rejestracji osób bezrobotnych, uzyskania zasiłku i pomocy w ramach usług i instrumentów rynku pracy.
  • Sejm przyjął ustawę dot. pakietu pomocowego dla przedsiębiorców, czyli tzw. antykryzysowej tarczy branżowej. Teraz trafi ona do Senatu.