www.torun.pl

Turystyka

Toruński Anioł

Toruń pod opieką anioła
Anioł jest elementem wyróżniającym herb Torunia spośród znaków heraldycznych innych polskich miast. Sylwetka anioła pojawiła się w toruńskim herbie po zakończeniu wojny trzynastoletniej w XV wieku i przetrwała do naszych czasów. Dzięki temu anioł jest jednym z najważniejszych symboli Torunia.

Toruński anioł - herb miasta zdobiący wejście do toruńskiego ratusza

Postać anioła nie była wykorzystywana w toruńskich znakach miejskich od początków miasta, to jest od momentu założenia Torunia przez Krzyżaków w 1233 r. Najstarsza, inspirowana obecnością w mieście Krzyżaków, pieczęć toruńska (nazywaną Maryjną, z Madonną lub wielką) przedstawiała dwie okrągłe baszty z bramą pośrodku. W łuku bramy na tronie siedziała Matka Boska z Dzieciątkiem. Madonna z pieczęci była ubrana w welon, na głowie miała koronę z trzech lilii, a na piersiach zawieszony medalion. Pieczęć ta służyła do oznaczania ważnych dokumentów. Jej odcisk znalazł się np. na słynnym traktacie pokojowym zawartym w Toruniu w 1411 r. po bitwie grunwaldzkiej, ale również na dokumencie potwierdzającym przyłączenie się Torunia do Związku Pruskiego w 1440 r. Ostatni raz użyto jej jednak w XX wieku - opieczętowano nią dokument nadania marszałkowi Edwardowi Rydzowi-Śmigłemu honorowego obywatelstwa Torunia.

Administracyjne związki z Krzyżakami Toruń zerwał w 1454 r. Oddanie hołdu przez mieszczan ziemi chełmińskiej w Toruniu królowi Kazimierzowi Jagiellończykowi oznaczało faktyczną inkorporację miasta w granice Rzeczypospolitej. Inkorporacja i wojna trzynastoletnia, która po niej nastąpiła, zdecydowały o konieczności używania nowych znaków herbowych i pieczęci.

Pierwszy dokument z nową pieczęcią został wydany w Toruniu w styczniu 1470 r. Po raz pierwszy pojawił się na niej motyw anioła toruńskiego, podtrzymującego używaną wcześniej tarczę herbową, na której przedstawiano trzy miejskie baszty z uchyloną bramą pośrodku. Wprowadzenie anioła do herbu Torunia w kontekście długotrwałej i bardzo obciążającej dla miasta wojny tłumaczy się wolą odwołania się mieszkańców do boskiej pomocy. Pod koniec XV wieku wprowadzono nową wersję pieczęci, na której toruński anioł zmienił nieco swoją pozycję: przedstawiono go w pozycji klęczącej i lekko pochylonej nad trzymaną przez niego tarczą. Anioł w tej wersji pieczęci znajdował się przez ponad 300 lat.

Anioł toruński pojawiał się również na pieczęciach Magistratu Miasta Głównego Torunia w okresie Księstwa Warszawskiego, a także w okresie rozbiorów w XIX wieku. Anioł pilnował miasta również w okresie dwudziestolecia międzywojennego. W 1936 r. minister spraw wewnętrznych zatwierdził herb Torunia, w którym „tarczę herbową trzyma klęczący anioł w szacie błękitnej ze skrzydłami srebrnemi. Włosy anioła czarne, twarz i ręce barwy naturalnej”. Anioł z toruńskiego herbu został jednak usunięty po II wojnie światowej. Na szczęście powrócił na swoje miejsce pod koniec grudnia 1991 r.

Dziś toruński anioł strzeże jak w przeszłości całego Torunia. Jego wizerunek obecny jest zwłaszcza na toruńskiej starówce. Znajduje się m.in. na szczycie budynku w Łuku Cezara, na fasadzie Dworu Artusa, nad bramą Ratusza Staromiejskiego czy w witrażu nad wejściem do głównego budynku Urzędu Miasta Torunia.


Czytaj też:

Najczęściej czytane aktualności

  • Miasto
    Prezydent Miasta Torunia co roku przyznaje stypendia i nagrody dla zdolnych uczniów. W 2019 roku obowiązują nowe zasady przyznawania tych świadczeń.
  • Kultura, Miasto
    Mieszkańcy Stawek spotkali się w niedzielę 19 maja 2019 r. na rodzinnym festynie parafialno-osiedlowym.
  • Miasto
    13 maja 2019 roku rusza nabór do klas I liceów, techników i szkół branżowych I stopnia. Na rok szkolny 2019/2020 przygotowano w sumie ponad 5100 miejsc dla absolwentów gimnazjów i szkół podstawowych.
  • Miasto
    W sobotę 18 maja 2019 r. w Centrum Kształcenia ustawicznego w Toruniu odbył się V Kongres Nauczycieli Wychowania Przedszkolnego. Temat tegorocznego Kongresu „Sprawdzone metody wychowania i edukacji małego dziecka”.Inicjatorem przedsięwzięcia było działające od 2002 r. w Toruniu, Stowarzyszenie Edukacji Przedszkolnej „Inicjatywa i Twórczość”,...
  • Drogi
    Miejski Zarząd Dróg informuje o utrudnieniach drogowych w Toruniu na przełomie maja i czerwca 2019 r. związanych z planowanymi pracami wodociągowo-kanalizacyjnymi.
  • Miasto
    Każdy pełnoletni mieszkaniec Torunia, pomimo braku zameldowania w mieście może złożyć wniosek o wpisanie do rejestru wyborców.
  • Kolejna produkcja, tym razem związana z grupą Republika i Toruniem, odnosi sukces na rynku filmowym.
  • Od dwudziestu lat świetlica „Antoninek” wspiera w potrzebie i organizuje czas dzieciom z toruńskich Wrzosów. W niedzielę 19 maja 2019 r. świętowała swój jubileusz.
  • Tradycje sportowe i atuty Torunia jako Europejskiego Miasta Sportu 2019 zostały zaprezentowane podczas pierwszej rundy Indywidualnych Mistrzostw Świata na żużlu. Turniej odbył się 18 maja 2019 roku na PGE Narodowym w Warszawie.
  • Informacje dla wyborców, członków komisji oraz komitetów wyborczych.
  • Ponad 200 młodych rowerzystów rywalizowało w niedzielę 19 maja 2019 roku na Motoarenie w wyścigach rowerowych zorganizowanych w ramach obchodów 10-lecia powstania najlepszego stadionu żużlowego na świecie.
  • Elana Toruń przegrała w niedzielę 19 maja 2019 r. z Olimpią Elbląg 1:2 i straciła szanse na awans do I ligi. A były one spore, zważywszy że GKS Bełchatów zakończył swoje spotkanie remisem.
  • Budynek przy ul. Słowackiego 114 zostanie poddany przebudowie i modernizacji, by swoją siedzibę miał tam Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie.
  • Życie codzienne w Toruniu w latach 1914-1920, u progu odzyskania niepodległości, jest tematem prelekcji, na którą zaprasza 22 maja 2019 r. Książnica Kopernikańska przy ul. Słowackiego 8.