Park Miejski na Bydgoskim Przedmieściu | www.torun.pl

Środowisko

Park Miejski na Bydgoskim Przedmieściu

Kładka w Parku Miejskim przy ul. Bydgoskiej, fot. Wojtek Szabelski

Należy do najstarszych miejskich założeń ogrodowych w Polsce. Jego początki sięgają 1816 r. Zajmuje powierzchnię 25 hektarów, z czego 0,5 hektara przypada na wody.

Lokalizacja

Park położony wzdłuż Wisły na Bydgoskim Przedmieściu, w lekko falistym terenie, z wyraźną skarpą opadającą w kierunku południowym - ku terasie zalewowej Wisły. Główne wejście zlokalizowane jest u zbiegu ulic: Konopnickiej i Bydgoskiej. Rozciąga się na obszarze będącym przedłużeniem ul. Rybaki, a jego granicę od zachodu stanowi ul. Przybyszewskiego. Od placyku u zbiegu ulic Konopnickiej i Bydgoskiej biegną dwie alejki. Pierwsza prowadzi wzdłuż północnej granicy parku, równolegle do ul. Bydgoskiej, od której jest oddzielona pasem zieleni, drzew i krzewów. Druga alejka wytyczona jest w kierunku południowo-zachodnim. Pomiędzy nimi tworzy się otwarte parkowe wnętrze. Aleje prowadzą na lekkie wzniesienie, a następnie schodzą w dół - do ul. Klonowica stanowiącej połączenie Bydgoskiej z kościołem św. Michała Archanioła znajdującym się przy ul. Rybaki. Odcięte od nurtu dawne zakole rzeki położone na granicy parku, znacznie wzbogaca ten teren pod względem krajobrazowym. 

Dawniej i dziś

Park założony został w 1817 roku jako park typu angielskiego, początkowo na terenach pocegielnianych, stąd zwany był dawniej Parkiem Cegielnia. W początku XX wieku był zwany Laskiem przy Cegielni. Ostatecznie ukształtowany został w latach dwudziestych XX wieku. Ma charakter krajobrazowy. Główną osią kompozycyjną parku jest przedłużenie ul. Rybaki. Na osi zlokalizowano plac z ławkami z okrągłym kwietnikiem w części centralnej. Oś poprzeczną stanowi natomiast aleja (w 2013 r. nadano jej nazwę Bogusława Magiery - filmowca, aktora, modelarza, nauczyciela i patrioty), łącząca plac z prostokątnym basenem, fontanną rabatami kwiatowymi i ławkami - znajdującymi się w bezpośrednim sąsiedztwie ul. Bydgoskiej z placem widokowym na skarpie wiślanej. Dawniej w miejscu obecnego basenu znajdowały się dywany kwiatowe tworzone z roślin jednorocznych o ozdobnych liściach i kwiatach. Z placu widokowego na skarpie można podziwiać wspaniały krajobraz nadwiślański. Na  początku XX wieku znajdował się w tym miejscu pawilon ogrodowy, a w 1937 r. odsłonięto pomnik ku czci Żołnierzy Wojsk Balonowych, stacjonujących w Toruniu. Pomnik został zniszczony w czasie działań wojennych w 1939 r. Zrekonstruowano go w 2020 r. (więcej poniżej). Drugi z parkowych pomników - poświęcony Kanclerzowi Bismarckowi - stał w okolicy ul. Przybyszewskiego i został rozebrany w latach dwudziestych XX stulecia.

Skrzyżowanie dwóch głównych alei jest zaakcentowane otwartym wnętrzem parkowym. Dalsza część parku, położona pomiędzy aleją główną a południową granicą, ma charakter zbliżony do naturalnego. Przy głównej alei ustawiona jest tzw. Ławka Schillera, z 1909 roku (więcej poniżej).

W tej części znajdują się także stawy, położone w zagłębieniach terenu. Nad układem wodnym góruje stylizowana ruina, u podnóża której ma swój początek strumień tworzący kaskadę - wodospad i zasilający położone niżej stawy. Mniejszy staw z fontanną położony jest nieco wyżej.

Naturalny, leśny charakter ma fragment parku znajdujący się miedzy aleją główną,  południowa granicą i ul. Przybyszewskiego. Właśnie ul. Przybyszewskiego stanowi zachodnią granicę parku - przy czym jest to granica kompozycyjna, gdyż przyrodniczo tereny za ta ulicą także mają charakter Zieleni miejskiej.

Park na Bydgoskim Przedmieściu jest cennym dziełem sztuki ogrodowej. Wysoka wartość przyrodnicza zdecydowała o wpisaniu tego terenu do rejestru zabytków. Pełni on rolę parku miejskiego - położony w bezpośrednim sąsiedztwie Centrum miasta i jednocześnie daleki od miejskiego zgiełku jest doskonałym miejscem spacerów, wypoczynku i rekreacji.

Zieleń

Drzewostan w osi głównej parku oraz wkomponowane weń krzewy to przede wszystkim roślinność rodzima, dobrana gatunkowo do panujących tu warunków klimatycznych. W parku doliczono się 65 gatunków i odmian drzew oraz blisko 30 gatunków krzewów. Na zboczach otaczających stawy rosną od północy dęby, brzozy i sosny, a od południa krzewy liściaste i iglaste.

Oś poprzeczna parku otwiera się na północy na historyczną zabudowę Bydgoskiego Przedmieścia, na południu na Błonia Nadwiślańskie. Wzdłuż alei możemy podziwiać wspaniałe okazy klonów pospolitych odmiany czerwonolistnej, sosny pospolitej i cisów. Plac widokowy otaczają sędziwe okazy buków i lip.

W parku znajdziemy również m.in. różne odmiany głogu, buk pospolity, śliwę wiśniową, platana oraz krzewy liściaste, takie jak: mahonia, tawuła, ognik szkarłatny, trzmielina pospolita, parczelina trójlistkowa.

Atrakcje

  • Ławka Schillera

Pomnik w formie ławki upamiętniający poetę Friedricha Schillera, przedstawiciela niemieckiego romantyzmu, autora „Ody do radości”. Marmurowa ławka powstała w 1909 roku z okazji 150. rocznicy urodzin pisarza. Zwieńczona została płaskorzeźbą profilu artysty. Zlokalizowano  ją w zakątku zwanym Idyllą. W 2004 r., z okazji wejścia Polski do Unii Europejskiej, ławka została poddana gruntownej konserwacji.

  • Pomnik Poległych Żołnierzy Wojsk Balonowych

1. Batalion Balonowy stacjonował w Toruniu nieprzerwanie przez całe 20-lecie międzywojenne. Była to jednostka elitarna, z której wywodziło się m.in. kilku zwycięzców prestiżowego turnieju Gordona Bennetta. Żołnierze wojsk balonowych wnieśli duży wkład w obronę granic odrodzonej Rzeczypospolitej, szczególnie podczas wojny polsko-bolszewickiej w 1920 r. Kilkunastu z nich wówczas poległo. To właśnie im towarzysze broni poświęcili toruński monument, zaprojektowany przez wybitnego rzeźbiarza Michała Kamieńskiego. Obelisk, najpierw eksponowany przed wejściem do jednostki przy ul. Balonowej, 5 maja 1937 r. został uroczyście odsłonięty w parku na Bydgoskim Przedmieściu. Niestety, w pierwszych miesiącach II wojny światowej zniszczyli go Niemcy. W 2018 r. z inicjatywy Towarzystwa Miłośników Torunia powołano do życia komitet odbudowy tego pomnika. Dzięki obszernej dokumentacji można było odtworzyć wiernie jego kształt. Pierwotny pomnik składał się z wysokiego obelisku, na szczycie którego siedział orzeł trzymający w szponach Krzyż Orderu Virtuti Militari, wieniec oraz kotwicę. Na początku 2019 r. wybrano autora kopii, którym jest toruński artysta Maciej Jagodziński-Jagenmeer. 14 sierpnia 2020 r., w przeddzień Święta Wojska Polskiego i 100. rocznicy Cudu nad Wisłą, w roku 100-lecia powrotu Torunia do wolnej Polski, odsłonięto odbudowany monument.

  • Staw parkowy

W głębi parku znajdują się dwa stawy, sukcesywnie oczyszczane i porządkowane. Na tafli dużego stawu ustawiono drewniany domek dla kaczek i ptactwa wodnego. Jest tam też kaskada, zaś w sąsiedztwie zlokalizowano fantazyjną grotę.

  •  Amfiteatr

Niewielka scena i półkoliste, obłożone drewnem siedziska pozwalają  na organizowanie w parku kameralnych imprez i koncertów.

  •  Na szlaku

Na terenie parku znajduje się końcowy odcinek przyrodniczo-edukacyjnej ścieżki dydaktycznej prowadzącej z niedalekiego Przysieka, a także odcinki szlaków turystycznych: pieszego czarnego „fortecznego” oraz rowerowego niebieskiego - wyznaczonych przez Oddział Miejski PTTK w Toruniu. Przystanek ścieżki przyrodniczej usytuowano w pobliżu starorzecza Wisły, zwanego Martówką.

  • Teren rekreacyjny przy Martówce

W sąsiedztwie Martwej Wisełki znajdują się tereny rekreacyjne, które w 2005 r. zostały rozszerzone i na nowo zagospodarowane. W miejscu odludnych chaszczy i dzikiej łąki znalazły się uporządkowane trawniki, ścieżki, place zabaw, boiska oraz kamienne stanowiska do grillowania. Uroku miejscu przerzucony przez Martwą Wisełkę romantyczny mostek. Stalową konstrukcję ocieplają drewniane elementy W pogodne popołudnia na Martówce można spotkać wielu spacerowiczów, rodziców z dziećmi, rowerzystów, wędkarzy – amatorów odpoczynku w ciszy na zielonej trawce.

  • Aktywny wypoczynek

Rodzice i ich dzieci najchętniej korzystają z dwóch kolorowych i bogato wyposażonych placów zabaw, które powstały na wysokości ul. Konopnickiej. Są tam zjeżdżalnie, karuzele, piaskownice oraz różnego typu huśtawki i urządzenia do wspinania. Co ważne, oba place mają bezpieczne nawierzchnie. W sąsiedztwie fontanny znajduje się wielofunkcyjne boisko sportowe. Miłośnicy sportów zimowych mogą skorzystać z toru saneczkowego.


Najczęściej czytane aktualności

  • logo SGO
    Eko, Miasto
    Od 1 stycznia 2021 r. wchodzi ustawowy obowiązek selektywnej zbiórki odpadów. Poprawne segregowanie śmieci będzie kontrolowane przez Miejskie Przedsiębiorstwo Oczyszczania.
  • plakat akcji Czytaj PL
    Kultura, Miasto
    Powoli dobiega akcja Czytaj PL, w której od kilku lat bierze udział także Toruń. Na finał, w weekend 27-29 listopada 2020 r., rusza #znowuczytamchallenge - inicjatywa mająca za zadanie zaktywizowanie wszystkich czytających.
  • Na zdjęciu widać młodych zawodników pokazujących swoje medale i dyplomy
    Miasto, Sport
    Toruński Klub Sportowy Centuria wrócił ze świetnymi wynikami z Międzywojewódzkich Mistrzostw Młodzików strefy B, które odbyły się 21 listopada 2020 r. w Bydgoszczy.
  • Zbliżenie na nakładkę z logo roweru miejskiego Torvelo
    Drogi, Miasto
    Prawie 300 tysięcy razy wypożyczane były rowery z miejskiego systemu Torvelo od początku jego funkcjonowania w 2019 r.
  • Podczas zawodów lekkoatletycznych odbywa się bieg przez płotki - widać zawodników w trakcie skoku, w tle trybuny pełne kibiców
    Miasto, Sport
    Światowa Federacja Lekkoatletyczna ogłosiła wstępny kalendarz Diamentowej Ligi na sezon 2021 oraz imprez zaliczanych do World Athletics Indoor Tour 2021, czyli halowego odpowiednika. Nie zabrakło w tym gronie siódmego mityngu Copernicus Cup Toruń 2021.
  • prezydent Michał zaleski ze statuetką HIT i dyplomem
    Miasto
    Prezydent Michał Zaleski otrzymał Honorowy Tytuł "HIT Promocji Regionu". W imieniu organizatorów konkursu wyróżnienie wręczył laureatowi 23 listopada 2020 w Urzędzie Miasta Romuald Mencel.
  • 152 nowe przypadki zachorowań z powodu koronawirusa potwierdzono 25 listopada 2020 r. w Toruniu - podaje gov.pl - Serwis Rzeczypospolitej Polskiej.
  • Na moście Piłsudskiego trwa frezowanie starej nawierzchni i przygotowanie do zaplanowanej na przyszły tydzień naprawy betonowej płyty obiektu.
  • Pilnuj swoich spraw. Chroń majątek. Porozmawiaj o tym z notariuszem – to temat przewodni 11. edycji Dnia Otwartego Notariatu, który przypada 28 listopada 2020 r.
  • Na szczycie budynku przy ul. Reja 25 powstaje mural upamiętniający Grzegorza Ciechowskiego. Jego inicjatorką jest wdowa po zmarłym w 2001 r. muzyku Anna Skrobiszewska.
  • 25 listopada obchodzimy Dzień Tramwajarza. Święto tramwajarzy znane jest jako „Katarzynka”, gdyż wypada w dzień św. Katarzyny - patronki kolejarzy i przewoźników.
  • 5 marca 2021 roku w Toruniu rozpoczną się Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkiej Atletyce. Ruszyło wielkie odliczanie! Do startu jednej z największych imprez lekkoatletycznych na starym kontynencie pozostało dokładnie 100 dni!
  • Powiatowy Urząd Pracy dla Miasta Torunia informuje o możliwości rejestracji osób bezrobotnych, uzyskania zasiłku i pomocy w ramach usług i instrumentów rynku pracy.
  • Sejm przyjął ustawę dot. pakietu pomocowego dla przedsiębiorców, czyli tzw. antykryzysowej tarczy branżowej. Teraz trafi ona do Senatu.